Aanleiding
Het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) voert sinds 2016 het beleid om zorg dichter bij huis te bieden. Dit heeft geleid tot aanpassingen in de organisatie van de thuiszorg. Om palliatieve terminale zorg in de thuissituatie te faciliteren hebben wijkverpleegkundigen binnen de zorgverzekeringswet een meer eigenstandige rol gekregen, zowel in het indiceren als in het uitvoeren van deze zorg. Daarnaast promoot het VWS een betere, meer persoonsgerichte zorg. In geval van een terminale ziekte geeft ongeveer twee op de drie Nederlanders aan thuis te willen sterven. Desondanks sterft toch uiteindelijk een derde hiervan elders, vaak in het ziekenhuis. Een ziekenhuisopname van patiënten in de palliatieve fase is achteraf gezien vaak onwenselijk, maar is soms onvermijdelijk bij problemen waarvoor thuis onvoldoende zorg geboden kan worden. Dikwijls is de benodigde gespecialiseerde palliatieve zorg niet beschikbaar in de thuissituatie.

Doelstelling
Volgens huisartsen, verpleegkundigen en nabestaanden zijn de belangrijkste opgaven in de palliatieve zorg thuis: het markeren van het naderend sterven, het leveren van voldoende zorg thuis, anticiperende communicatie en discussie, het monitoren van de patiëntenfamilie in de laatste fase van de ziekte, en continuïteit van zorg in de thuissituatie. Idealiter zou deze zorg zo moeten worden ingericht dat deze vijf opgaven adequaat geadresseerd worden.

Resultaat
Om meer gespecialiseerde palliatieve zorg in de thuissituatie beschikbaar te hebben, heeft de ZZG zorggroep zestien expert verpleegkundigen palliatieve zorg opgeleid. Deze expert verpleegkundigen staan onder leiding van de verpleegkundig specialist die tevens deelneemt in het transmuraal consultatieteam, recent ontstaan vanuit de samenwerking tussen het Consultatieteam Palliatieve Zorg Nijmegen en het consultatieteam van het Radboudumc. Ter optimalisatie van het zorgproces heeft de ZZG zorggroep, in samenwerking met het Radboudumc en de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen, een protocol voor palliatieve terminale zorgplanning thuis ontwikkeld. Dit protocol beschrijft de (verdeling van) taken en middelen in het zorgproces in de laatste jaar van het leven van de patiënt. Het protocol beschrijft wat er gebeurt aan activiteiten, wie daarvoor verantwoordelijk is, wanneer deze activiteiten plaatsvinden en hoe deze ingevuld worden.

Uitgangspunten
Een belangrijk uitgangspunt is aansluiten bij bestaande, goede praktijken, zoals: Netwerk Palliatieve Zorg Zuid-Gelderland , Palliatieve Thuiszorg groep PaTz. In overeenstemming met handreikingen en richtlijnen. Het protocol is in overeenstemming met handreikingen en richtlijnen zoals het 'Kwaliteitskader palliatieve zorg Nederland', de 'Zorgmodule Palliatieve Zorg', de handreiking 'Case managers palliatieve zorg in de eerste lijn' en de handreiking 'Tijdig spreken over het levenseinde'.